Na papirusie sprzed 2000 lat znaleziono fragment oryginalnego poematu Empedoklesa

3 kwietnia 2026, 09:18

Nathan Carling, papirolog z Uniwersytetu w Liège, odkrył na papirusie (P.Fouad inv. 218) przechowywanym we Francuskim Instytucie Archeologii Orientalnej w Kairze fragment oryginalnego poematu „O naturze” (Περὶ φύσεως) Empedoklesa. To niezmiernie ważne odkrycie nie tylko wzbogaca kanon literatury starożytnej, ale pozwala na głębsze zrozumienie tego, jak Empedokles pojmował zmysły, naturę i procesy poznawcze oraz jak jego filozofia wpłynęła na Platona, Arystotelesa czy Plutarcha. Żyjący w V wieku p.n.e. Empedokles jako pierwszy wysunął teorię czterech żywiołów – ziemi, wody, powietrza i ognia – i łączącej je siły miłości lub rozdzielającej waśni.



Łatwowierny kawosz

12 czerwca 2006, 15:57

Chcesz kogoś do czegoś przekonać? Zaproś go na kawę... Okazuje się bowiem, że umiarkowane ilości kofeiny zwiększają ludzką skłonność do mówienia "tak". Australijscy badacze odkryli, że po spożyciu kofeiny wolontariusze byli bardziej skłonni ulec perswazji.


Superbakteria

21 października 2006, 09:11

Ostatnie odkrycie dowodzi, że życie może istnieć w skrajnie niesprzyjających warunkach, pod powierzchnią Marsa czy na każdej niemal planecie w galaktyce. W południowoafrykańskiej kopalni złota uczeni znaleźli bakterie, które żyją w skałach na głębokości ponad 3 kilometrów, gdzie były izolowane przez miliony lat.


AB Aurigae, żółta po prawej© M. Guedel/ESA

Niezwykłe odkrycie astronomiczne

26 lutego 2007, 18:42

Astronomowie odkryli, że młoda (ma zaledwie 2-4 milionów lat) gwiazda AB Aurigae, znajdująca się w obłoku Byk-Woźnica w odległości około 460 lat świetlnych od Ziemi, charakteryzuje się niezwykle silnym polem magnetycznym. Według współczesnej wiedzy pole to nie powinno być tak silne.


Cypryśnik© Wojciech Jóźwiak, www.taraka.pl/quaritz.htm

Cypryśniki sprzed 8 milionów lat

1 sierpnia 2007, 10:36

Węgierscy naukowcy znaleźli grupę szesnastu cypryśników sprzed 8 milionów lat. Mają nadzieję, że dostarczą im one cennych wiadomości na temat panującego wtedy na Ziemi klimatu.


Termity© U.S. DoA

Żyła złota w żołądku termita

22 listopada 2007, 12:34

Amerykańscy naukowcy badający pewien gatunek termita, który zamieszkuje lasy Kostaryki, przypadkiem natrafili na potencjalną żyłę złota. Skarb znajduje się w... przewodzie pokarmowym termita i może posłużyć do produkcji paliwa przyszłości.


© Jimmy_Joelicencja: Creative Commons

Śmiechomaszyna

25 lutego 2008, 08:59

Japończycy są pomysłowym narodem, chyba nikogo nie trzeba do tego przekonywać. Uwielbiają nowości i bardzo szybko się nimi nudzą. Teraz jeden z tamtejszych profesorów, Yoji Kimura z Kansai University w Osace, stwierdził, że śmiech jest sposobem na wprowadzenie ogólnoświatowego pokoju. Wynalazł maszynę do jego mierzenia, a nawet sprecyzował jednostkę "chichową": aH.


Dziobak© Stefan Kraftlicencja: GNU FDL

Dziobak poratuje w bólu

12 maja 2008, 09:40

Jad dziobaka (Ornithorhynchus anatinus), jednego z nielicznych jadowitych ssaków, znalazł nowe zastosowanie. Będzie używany w formie antybiotyku oraz jako środek przynoszący ulgę przy wyjątkowo silnych bólach przewlekłych (Nature).


Pamięć zróżnicowana genetycznie

21 lipca 2008, 08:56

Kobiety słyną ze swobody zapamiętywania dat rocznic i szczegółów otaczającego świata (wspomnień emocjonalnych), podczas gdy mężczyźni mają niewątpliwy dryg do przechowywania faktów i danych liczbowych (wspomnień taktycznych). Badacze z Instytutu Psychiatrii Królewskiego College'u Londyńskiego uważają, że opisywana różnica ma podłoże genetyczne.


Trzy wymiary, jedno proste rozwiązanie

9 października 2008, 18:42

Co łączy zwykłe kurze jajo z zaawansowanymi badaniami laboratoryjnymi?


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk